Humerus (Kol Kemiği) Kırığı: Sinir Hasarı ve Ameliyatı
Humerus (Kol Kemiği) Kırığı, omuz ile dirsek arasında uzanan kemiğin bütünlüğünün bozulmasıdır. Kırık omuza yakın bölgede, kemiğin gövdesinde veya dirsek çevresinde oluşabilir. Tedavi; kırığın yerine, parçaların konumuna ve eşlik eden sinir ya da damar yaralanmalarına göre planlanır. Uygun olgularda askı, atel veya ortez kullanılırken bazı kırıklarda cerrahi sabitleme gerekir.
İçindekiler:
Humerus (Kol Kemiği) Kırığı Nedir?
Humerus, omuz ile dirsek arasında uzanan kol kemiğidir. Bu kemiğin omuza yakın üst ucunda, gövdesinde veya dirseğe yakın alt ucunda kırık oluşabilir. Hepsi kol kemiği kırığı olarak adlandırılsa da tedavileri aynı değildir. Eklem yüzeyinin etkilenmesi, kırık parçalarının konumu ve çevredeki sinirlerin durumu planı değiştirir.
Humerus kırığında amaç yalnızca kemiğin kaynamasını sağlamak değildir. Omuz, dirsek ve elin işlevini koruyarak günlük kullanıma dönmek de tedavinin parçasıdır.
Humerus (Kol Kemiği) Kırığı Teşhisi
Yaralanma sonrasında ağrı, şişlik ve kolu kullanamama görülebilir. Muayenede cilt bütünlüğü, dolaşım, el ve parmak hareketleri ile duyu kontrol edilir. Röntgenle kırığın yeri ve şekli belirlenir. Eklem yüzeyini içeren karmaşık kırıklarda ek görüntüleme gerekebilir.
Özellikle kol gövdesi kırıklarında radial sinirin işlevi önemlidir. El bileğini veya parmakları yukarı kaldırmada güçlük, sinirin etkilenmiş olabileceğini düşündürür. Bu bulguların tedaviden önce kaydedilmesi, sonraki takibin doğru yorumlanmasını sağlar.
Humerus (Kol Kemiği) Kırığı Sinir Hasarı
Sinirler yaralanma anında gerilebilir, ezilebilir veya kırık bölgesinde sıkışabilir. Cerrahi sırasında da sinirin korunması gerekir. Her sinir işlev kaybı, sinirin koptuğu anlamına gelmez. Geçici iletim bozukluğunda takip, uygun destek ve rehabilitasyonla iyileşme görülebilir.
Sinirin ameliyatla araştırılması gerekip gerekmediği yaralanmanın özelliklerine göre belirlenir. Kalıcı kayıpta sinir onarımı veya tendon transferi gibi seçenekler ayrıca değerlendirilir. Parmaklarda soğukluk, solukluk, yeni gelişen belirgin güç kaybı ya da artan uyuşma varsa gecikmeden tıbbi değerlendirme gerekir.
Humerus (Kol Kemiği) Kırığı Ameliyatı
Sabitlenmenin yeterliliğine göre bazı hastalarda erken kontrollü harekete izin verilir; bazılarında askı veya atel gerekir. Atelin süresi herkes için aynı değildir. Özellikle dirseğin gereğinden uzun süre hareketsiz kalması sertliğe katkıda bulunabilir.
Yaranın kapanması, kemiğin kaynadığı veya ağır iş yapılabileceği anlamına gelmez. Kontrol röntgenleri ve muayene, yüklenmenin ne zaman artırılacağını belirler. Fizik tedavi programı ise omuz ve dirsek hareketlerini, kas gücünü ve günlük kol kullanımını geri kazandırmaya göre düzenlenir.
Plak, Çivi ve Tel Ne Zaman Kullanılır?
Ameliyatsız İyileşir mi?
Yazar: Doç. Dr. Mehmet Baydar
Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı


